Платон және Аристотель философиясы. — Философия (философияның) | iFREEstore

Платон және Аристотель философиясы.

«Идея» – Платон философиясының басты ұғымы. Өзіне дейінгі физис философиясы субстанцияны материалдық дүниеден іздегені белгілі. Платонның ойынша бұл жол, яғни физикалық және механикалық себептерді іздеу – ақиқатқа жеткізе алмайды. Ол үшін физикалық немесе феноменалдық кеңістіктен жоғары көтерілу қажет, дүниенің, оның құбылыстарының ақиқат себептерін ақыл арқылы жететін, көрінбейтін, метафеноменалдық болмыстан, идеялар дүниесінен іздеу керек.Платонның бұл ойлары оның жан туралы пікірлерінде жалғасын тапты. Оның пайымдауынша, жан тәннен жоғары, себебі жанның маңызды бөлігін ақыл қүрайды. Тән-дене ыдырап, өлсе де, жан мәңгілік, өмірге қайта-қайта келіп отырады.Платонның мемлекет туралы ойлары да әлі күнге дейін маңызы жойған жоқ. Жер бетінде мінсіз, идеалды мемлекет құруды арман етпеген философтар философия тарихында көп кездеседі.Солардың алғашқыларының бірі Платон болды. Оның «Мемлекет», «Заңдар» және тағы басқа еңбектері осы тақырыпқа жазылды. Платонның пікірінше, мінсіз мемлекет Шындық пен Игілікке негізделіп құрылуы керек, ал бұл қасиеттер философтарға тән болғандықтан, мінсіз мемлекетті философ басқаруы тиіс. Мемлекет-полисті адам жанының үлкейтілген түрі деп қарастырған ол жанының бөліктерінің мөлшеріне байланысты осы мемлекетте өмір сүретін адамдарды үш тапқа бөледі. Философияны Аристотель «бірінші философия» және екінші философия» немесе метафизика және физика деп боледі. Оның пікірінше, мета-физика – барлық ғылымдардың арасындағы ең құндысы, өйткені, ол жоғарғы себептерді, дүниедегі қозғалыс пен дамудың себебі болып табылатын мәңгілік, денесіз және қозғалмайтынды, табиғаттан және сезімдіктен жоғарыны зерттейді. Аристотель себептердің немесе бастаулардың төрт түрін атап көрсетеді:1) Материалдық себеп немесе заттың материясы, яғни зат одан пайда болатын нәрсе. Бұл себеп «Неден?» деген сұраққа жауап береді.2) Форма – заттың материясын қалыптастыратын, оны нақты осы затқа айналдырушы себеп, «Бұл не?» деген сұраққа жауап береді.3) Қозгалтушы себеп, яғни қозғалыстың бастауы, «Қозғалыс қайдан басталады?» деген сұраққа жауап береді.4) Мақсат себеп, немесе өзгерудің себебі, «Не үшін?» деген сұраққа жауап береді.Фитканың зерттеу объектісі – денесі бар және қозгалушы нәрсе. Ари-стотель- қозғалыс деп кез-келген өзгерісті, мүмкіндіктің жүзеге асуын түсінеді және оның төрт түрін атап көрсетеді:1) субстанционалдық қозгалыс – пайда болу және жойылу;2) сандық қозгалыс – өсу және азаю;3) сапалық қозгалыс – айналу, альтерация (заттың басқаға айналуы); 4) кеңістіктік қозгалыс – орын ауыстыру, трансляция.Адам қызметінің жалпы мақсаты, Аристотельдің ойынша, рахатқа бөлену- Рахатқа бөлену болмыстың жетілгендігі мен әдемілік болса, адам үшін бұл жетілгендік – өзінің адам ретіндегі іс-әрекетінің, қызметінің жетілгендігі. Ақыл-ойдың іс-әрекеті дәл осындай іс-әрекет, сондықтан да ақыл-ойдың өз міндеттеріне сай іс-әрекеті асыл қасиет болады, яғни адам үшін рахат – асыл қасиетке жетуде.Аристотельдің мемлекет туралы ілімі де асыл қасиет ұғымына негіздел-ген. Мемлекетті араласудың ең жетілген түрі деп түсіндірген Аристотель оның басты мақсаты – өз азаматтарын асыл қасиетке тәрбиелеу дейді.
← Предыдущая
Страница 1
Следующая →

Файл

filosofia1.docx

filosofia1.docx
Размер: 170.4 Кб

.

Пожаловаться на материал

У нас самая большая информационная база в рунете, поэтому Вы всегда можете найти походите запросы

Искать ещё по теме...

Эта тема принадлежит разделу:

Философия (философияның)

К данному материалу относятся разделы:

Л.Фейербахтың антропологиялық материализмі

Ежелгі Қытай философиясының ерекшеліктері, бағыттары

Материализм және идеализм, оның түрлері

И.Кант іліміндегі таным мәселелері

Антикалық философияның ерекшеліктері, бағыттары.

Субстанция туралы түсінік, оның түрлері.

Онтология, болмыс формалары.

Дүниетанымның тарихи түрлері, ерекшеліктері.

Диалектика және метафизика.

ХІІІ ғ француз материалистерінің көзқарастары.

Жаңа заман философиясының басты ерекшеліктері.

Орыс философиясының ұстанымдары.

“Менің білетінім, ештеңе білмейтінім” афоризмінің мағынасы.

Н.Маккиавеллидің мемлекет туралы философиялық көзқарастары.

Антикалық философияның классикалық кезеңі.

Креационизм, теоцентризм, догматизм ұғымдарының мағынасын анықтау

Ежелгі Қытай философиясының ерекшеліктері, бағыттары.

Әл-Фарабидің саяси-әлеуметтік көзқарастары

Космоцентризм, перипатетизм, номинализм ұғымдарының анықтамасы.

Гегельдің абсолюттік идеализмі.

Ортағасыр христиан философиясының ерекшеліктері, бағыттары.

“Бір өзенге екі рет түсуге болмайды” афоризмінің анықтамасы.

Марксизм философиясы.

Ортағасыр араб-мұсылман философиясының ерекшеліктері, бағыттары.

Гуманизм, антропоцентризм, гелиоцентризм, пантеизм ұғымдарының анықтамасы.

Жаңа заман философиясының бағыттары.

Ибн-Рушд философиясындағы “қос ақиқат” ілімі.

Номинализм, реализм, схоластика, патристика ұғымдарының анықтамасы.

Қазақ дүниетанымының ерекшеліктері.

Ренессанс философиясының бағыттары.

Материя, оның өмір сүру формалары мен тәсілдері.

Ортағасыр араб-мұсылман философиясы.

ХІХ ғ иррационализм философиясы: А.Шопенгауэр, С.Кьеркегор.

Рационализм, эмпиризм, сенсуализм ұғымдарының анықтамасы.

Философияның негізгі мәселесі.

Қазақ ағартушыларының саяси-әлеуметтік көзқарастары.

Дж.Локктың “таза тақта” концепциясы.

Платон және Аристотель философиясы.

Ибн Рушдтың “қос ақиқат” ілімі.

Эпистемология ілімінің әдістері, таным формалары.

Қытай философиясының мектептері: конфуций, даосизм, легизм.

Утопиялық философия: Т.Мор, Т.Кампанелла.

Абайдың “қара сөздерінің” философиялық мәні.

Ахмет Йассауидің суфизм іліміндегі сенім мен білім мәселесі.

Үнді философиясындағы астика және настика.

Платонның “эйдос әлемі”-“үңгір туралы аңыз”.

Буддизм ілімі, 4 ақиқат, 8 шарты.

Фараби іліміндегі адам және әлем мәселесі.

“Адам-барлық заттың өлшемі” афоризмін талдау.

ХХ ғ Батыс философиясының бағыттары мен ілімдері.

Антикалық философияның эллинистік кезеңі.

Деизм, теизм, атеизм, политеизм, монотеизм.

Психоанализ философиясы: З.Фрейд, К.Юнг ілімдері.

Ибн Рушдтың қос ақиқат ілімі.

Диалектикалық және тарихи материализм.

Көне Шығыс философиясы: Үнді және Қытай философиясы.

Ақын-жыраулар философиясы.

Танымдағы ақиқат мәселесі.

Ортағасыр христиан философиясы: ерекшеліктері мен ұстанымдары.

Конфуций ілімінің тәрбиелік мәні.

Догматизм, релятивизм, абсолютизм ұғымдарының анықтамасы.

Ортағасыр мұсылман философиясындағы мутаккалимдер мен мутазалиттер.

Дүниетанымның тарихи түрлері, ерекшеліктері.

Экзистенциализм ұғымының негізгі қағидалары.

Диалектика заңдары,категориялары.

Неміс классикалық философиясының ерекшеліктері.

Философияның пәні, мәселесі, қызметтері.

Материяның басты атрибуттары: қозғалыс, өзіндік құрылым, бейнелену.

Қайта өрлеу дәуірі философиясының ерекшеліктері.

Философияның дүниетанымдық және әдістемелік қызметтері.

Похожие материалы:

Патологічна фізіологія

Патофізіологія. Загальна патологія, нозологія, етіологія, патогенез. Патогенна дія факторів зовнішнього середовища. Роль спадковості і конституції в патології. Предмет, завдання і методи патологічної фізіології. Патологічна фізіологія як навчальна дисципліна. Що таке патологічна фізіологія?

Перелік питань до кандидатського іспиту з філософії

Загальнофілософські проблеми Історія філософії Гносеологія та проблеми наукового пізнання

Права и обязанности налогоплательщиков и других субъектов НП

Права и обязанности налогоплательщиков. Права и обязанности налоговых агентов. Правовой статус сборщиков налогов и сборов. Права и обязанности налоговых органов. НП - налогоплательщики.

Электрический расчет кабельных линий электропередачи

Практическая работа Цель: рассчитать кабельные линии электропередачи и провести её проверку по потери напряжения

Ақтілек аймаханұлы гистология

Тығыз талшықты дәнекер тіні кездеседі. Хондробласттар орналасады. Шеміршек тысының астындағы. Метаэпифизарлық шеміршектің. Талшықты шеміршек.